- startkeyzirve
- ekb cezası, ekb muafiyeti, ekb olmadan ev satışı 2025, ekb olmayan daire satışı, ekb zorunluluğu kalktı mı, ekbsiz ev satışı, ekbsiz ev satışı nasıl yapılır, enerji kimlik belgesi muafiyeti
- 0Yorumlar
- 931Görüntülenme
Bir konutun alım veya satım işlemine başladığınızda tapu hazırlıkları sırasında karşınıza çıkan konuların başında EKB’siz ev satışı süreci gelir. Yasal düzenlemeler kapsamında binalar veya bağımsız bölümlere ilişkin alım ve satım işlemlerinde Enerji Kimlik Belgesi (EKB) düzenlenmiş olması şartı mevzuatta açıkça aranmaktadır.
Enerji Kimlik Belgesi (EKB) nedir ve yasal dayanağı nelerdir?
Enerji Kimlik Belgesi (EKB); asgari olarak binanın enerji ihtiyacını, tüketim sınıflandırmasını, yalıtım niteliklerini ve ısıtma ile soğutma gibi mekanik sistemlerinin verimini değerlendirerek enerji performansını gösteren resmi bir evraktır. Bir konutu incelerken bu belgede binaların A’dan G’ye kadar olan harflerle derecelendirildiğini görürsünüz; burada A en verimli sınıfı, G ise en az verimli sınıfı temsil eder. Yapı projeleri kapsamında hazırlanan EKB’de yer alan resmi teknik veriler, satın alacağınız veya satacağınız binanın ısıtılması, soğutulması ve havalandırılması için gereken yıllık enerji miktarını size net biçimde gösterir.
Yapı projeleri kapsamında hazırlanan enerji kimlik belgesinde binanın ısıtma ve soğutma sistemlerinin verimi asgari olarak bulundurulur; böylece binanın enerji ihtiyacı ve yalıtım özellikleri resmi verilerle kayıt altına alınır. Binalar veya bağımsız bölümlere ilişkin alım ve satım işlemlerinde bu belgenin düzenlenmiş olması şartı mevzuatta açıkça arandığından, EKB’siz ev satışı gündeme geldiğinde yasal çerçeveyi bilmeniz gerekir. Türkiye genelindeki tüm mevcut ve yeni binaların Enerji Kimlik Belgesi alması yasal bir zorunluluk haline getirilmiştir (5627 Sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve Binalarda Enerji Performansı (BEP) Yönetmeliği).

EKB neden önemlidir ve EKB’siz ev satışı hangi durumlarda yapılır?
EKB, alıcıların bir evin enerji verimliliği hakkında bilgi sahibi olmasını sağladığı için hem enerji tasarrufu hem de çevresel sürdürülebilirlik açısından önem taşır. Bir mülkü değerlendirirken ısıtma ve soğutma sistemlerinin verimi yüksek olan konutların EKB sayesinde piyasada tercih edilerek alıcıların ve gayrimenkul yatırımcılarının ilgisini çektiğini görebilirsiniz; ayrıca bu belge binanın değerini etkileyebilir.
Binasında henüz bu belge bulunmayan bir mülk sahibiyseniz, tapu devirlerinde vatandaşların mağduriyet yaşamaması için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (TKGM) tarafından özel bir uygulama protokolü belirlenmiştir. Tapu müdürlüklerinde satış işlemi yapılırken sizden EKB ibrazı istenir; ancak EKB’nin bulunmaması tapu devrini mutlak surette durduran bir engel teşkil etmez ve mevcut binalarda belge henüz çıkarılmamışsa bu protokol kapsamında EKB’siz ev satışı yapılabilir.
EKB zorunluluğu, kullanım şartları ve muafiyetler nelerdir?
Enerji Kimlik Belgesinin müstakil bir daire için değil, binanın tamamı için hazırlanması kanuni bir zorunluluktur. Apartmanınızda düzenlenen Enerji Kimlik Belgesinin bir nüshası bina yöneticisi veya bina sahibi tarafından muhafaza edilirken, diğer nüshası bina sakinlerinin yapının enerji sınıfını her an görebilmesi için bina girişinde, yani giriş holünde herkesin görebileceği bir yerde asılı bulundurulur.
Konut devirlerinde binanın veya bağımsız bölümün satılması safhasında mal sahibi olarak enerji kimlik belgesinin bir suretini alıcıya vermekle yükümlü tutulmuşsunuzdur. Evinizi satılığa veya kiralığa çıkardığınızda, gayrimenkulün satış veya kiralama ilanlarında, broşürlerinde ve reklamlarında binanın enerji performans sınıfının belirtilmesi yasal kuraldır (BEP Yönetmeliği Madde 25/15).
Yeni binalarda iskan ve enerji sınıfı şartı nedir?
1 Ocak 2011 sonrasında yapı ruhsatı almış yeni binalarda ilgili belediyeden Yapı Kullanma İzin Belgesi (İskan) alabilmek için binanın EKB’sinin düzenlenmiş olması ve enerji performans sınıfının en az ‘C’ sınıfı olması yasal zorunluluktur (BEP Yönetmeliği Md. 25). Yeni binalar için hazırlanan Enerji Kimlik Belgesi, yapı kullanma izin belgesi alınması aşamasında ilgili belediye veya yetkili idarelere sunulur; EKB düzenlenmeyen veya C sınıfının altında kalan yeni binalara ilgili idarelerce yapı kullanma izin belgesi (iskan) verilmez ve resmi kullanıma onay çıkmaz. Yürürlükteki BEP-TR yöntemine göre yeni binalar için düzenlenen enerji kimlik belgesi değerlendirmesinde, yapının D sınıfı ve daha fazla enerji tüketimine sahip olması yasaklanmıştır ve kabul edilmemektedir.

Hangi binalar EKB zorunluluğundan muaftır?
Kırsal bölgelerde mücavir alan dışında kalan ve toplam yapı inşaat alanı 1.000 metrekareden az (küçük) olan binalar için Enerji Kimlik Belgesi düzenlenmesi kanunen zorunlu tutulmamış, bu yapılar muaf sayılmıştır. Bu nitelikteki bir taşınmazı devrederken belge çıkarma şartı aranmaksızın EKB’siz ev satışı işlemini gerçekleştirebilirsiniz.
Tapuda EKB’siz ev satışı ve EKB alma süreci nasıl işler?
Mevcut binada henüz EKB alınmamışsa, tapu müdürlüğünde tarafların yazılı mutabakatı ve alıcının “Taşınmazın Enerji Kimlik Belgesi olmadığını bildiğine ve bu haliyle devralmayı kabul ettiğine” dair tapu resmi senedine dercedilen yazılı beyanıyla münferit tapu satış tescili gerçekleştirilebilmektedir. Alıcı ve satıcı olarak tapu memuru huzurunda bu yazılı beyanla mutabakat sağladığınızda tapuda EKB’siz ev satışı tescil aşaması tamamlanır.
Binanız için belge çıkartmak istediğinizde, Enerji Kimlik Belgesi düzenleme yetkisi yalnızca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş kuruluşlara aittir. Bu kuruluşlarca binalarda enerji performansı hesaplanırken mimarî tasarım, ısıtma, soğutma, ısı yalıtımı ve aydınlatma normları bir bütün olarak denetlenir. EKB belgesi, Bakanlığın merkezi BEP-TR ulusal yazılımı üzerinden binanın mimari, mekanik, yalıtım ve aydınlatma verilerinin mimari projenin ruhsat eki belgeleriyle uyumlu biçimde girilip onaylanmasıyla üretilerek tescil edilir ve size teslim edilen belgenin üzerinde resmi karekod/onay numarası bulunur.
EKB’yi hangi kurum ve uzmanlar düzenleyebilir?
Mevcut binalar için EKB tanzimi, bina kategorisinde Bakanlıkça yetkilendirilmiş Enerji Verimliliği Danışmanlık (EVD) şirketleri tarafından gerçekleştirilir (5627 sayılı Kanun). Başvurduğunuz yetkilendirilmiş enerji verimliliği danışmanlık şirketleri, bünyelerinde eğitim programını başarıyla tamamlayan sertifikalı uzman personel bulundurmakla yasal olarak yükümlü kılınmıştır. Yeni yapılan binalar için EKB’yi ise bünyesinde EKB Uzmanlığı belgesi bulunan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne (TMMOB) bağlı Serbest Müşavir Mühendis (SMM) belgesine sahip mühendis veya mimarlar düzenleyebilir.
EKB almak için gerekli belgeler nelerdir?
EKB almak için gerekli belgeler binanın türüne ve özelliklerine göre değişiklik gösterebilmekle birlikte, yetkili kuruluşlara başvurduğunuzda sizden genel olarak tapu bilgileri, mimari projeler ve enerji faturaları gibi belgeler istenmektedir.
EKB geçiş, geçerlilik ve yenileme süreleri ne kadardır?
Resmi mevzuat hükümlerine göre Enerji Kimlik Belgesi düzenleme tarihinden itibaren 10 yıl süreyle geçerlidir ve 10 yılın sonunda binada yapılan enerji verimliliği iyileştirmeleri doğrultusunda yenilenmesi gerekir. Mevzuat gereğince mevcut binalar ve inşaatı devam edip henüz yapı kullanım izni almamış yapılar için Kanunun yayımı tarihinden itibaren on yıl içinde enerji kimlik belgesi düzenlenmesi hükme bağlanmıştır (5627 sayılı Kanun). Yönetmeliğin 25 inci maddesinin alım satım ve kiralama işlemlerinde belge şartı arayan on beşinci fıkrası ise Resmi Gazete düzenlemeleriyle 1/1/2020 tarihine kadar uygulanmamıştır (Binalarda Enerji Performansı (BEP) Yönetmeliği).
Binanızda dış cephe mantolaması, ısıtma kazanı değişimi veya büyük çaplı yapısal yenilemeler gibi binanın yıllık birincil enerji ihtiyacının değişmesine yönelik herhangi bir tadilat yapılması halinde Enerji Kimlik Belgesinin bir yıl içinde yenilenmesi ve güncellenmesi kanuni zorunluluktur (Binalarda Enerji Performansı (BEP) Yönetmeliği). Birincil enerji ihtiyacı değişen binalarda bir yıl içinde yenileme yapılmaması durumunda elinizdeki mevcut Enerji Kimlik Belgesi geçerliliğini yitirebilir ve belge güncellenmeden yapılan devirlerde EKB’siz ev satışı prosedürü gündeme gelebilir.
EKB’siz ev satışının riskleri ve cezası nedir?
EKB’siz ev satışı hem satıcı hem de alıcı için risk taşır; satıcılar cezai yaptırımlarla karşılaşabilirken alıcılar da enerji verimliliği düşük bir eve sahip olmanın dezavantajlarını yaşayabilir. EKB olmadan ev satmanın cezası ilgili mevzuata göre belirlenir ve zaman içinde değişebileceğinden işlem öncesinde güncel ceza miktarı için resmi kaynakların kontrol edilmesi önerilir.
Sık sorulan sorular
Konut devirlerinde EKB’siz ev satışı, belgenin zorunluluk kapsamı ve geçerlilik süresi hakkında alıcı ve satıcıların karşılaştığı temel soruların yanıtları şunlardır:
- EKB almak kanunen zorunlu mu? Türkiye genelindeki tüm mevcut ve yeni binaların Enerji Kimlik Belgesi alması yasal bir zorunluluktur; ancak münferit tapu alım satımlarında alıcının yazılı beyanıyla devir yapılabilmektedir (5627 sayılı Kanun).
- EKB’nin geçerlilik süresi ne kadardır? Enerji Kimlik Belgesi düzenleme tarihinden itibaren 10 yıl süreyle geçerlidir ve 10 yılın sonunda binada yapılan enerji verimliliği iyileştirmeleri doğrultusunda yenilenmesi gerekir.
- EKB’siz ev satabilir miyim? Mevcut binalarda tarafların yazılı mutabakatı ve alıcının “Taşınmazın Enerji Kimlik Belgesi olmadığını bildiğine ve bu haliyle devralmayı kabul ettiğine” dair tapu resmi senedine dercedilen yazılı beyanıyla EKB’siz ev satışı tescili gerçekleştirilebilir; ancak 1 Ocak 2011 sonrasında yapı ruhsatı almış yeni binalarda Yapı Kullanma İzin Belgesi (İskan) alabilmek için EKB’nin düzenlenmiş olması ve enerji performans sınıfının en az ‘C’ sınıfı olması şarttır (BEP Yönetmeliği Md. 25).


