Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS / GIS) ve Tematik Harita Nedir? Atlas.gov.tr ile Arsa Analizi

  • Genel
Coğrafi bilgi sistemleri ve tematik harita

Coğrafi bilgi sistemleri ve tematik harita, taşınmazların ülke koordinat sistemine dayalı kadastral sınırlarını, imar planı kararlarını ve tapu sicili kayıtlarını sayısal katmanlar halinde birleştiren mekânsal bilgi altyapısıdır. Bir arsa veya konut satın alırken ya da mevcut mülkünüzde inşaat hazırlığı yaparken parselin hukuki ve geometrik durumunu bu resmi planlar üzerinden kontrol edersiniz.

Taşınmazınızla ilgili imar durumu, ifraz, tevhit, ruhsat veya sınır tespiti işlemleri yürüttüğünüzde belediyeler, valilikler, kadastro ve tapu müdürlükleri aynı sayısal altlığı esas alır. İlgili kanunlarda yer alan süreler, kesinti oranları ve tescil şartları mülkiyet haklarınızın kapsamını doğrudan belirler.

İçindekiler

Coğrafi Bilgi Sistemleri, Tematik Harita, İmar Planları ve Tapu Sicili Nedir ve Yasal Dayanağı Nelerdir?

Nazım İmar Planı, Uygulama İmar Planı ve Üst Ölçekli Mekânsal Plan Tanımları

Nazım imar planı, uygulama imar planı ve mekânsal strateji planı, bir taşınmazın bulunduğu bölgedeki fiziki gelişmeyi ve yapılaşma düzenini kademeli olarak belirleyen resmi belgelerdir. Ülke düzeyinde fiziki gelişmeyi yönlendiren mekânsal strateji planı, ekonomik ve sosyal politikaları mekânla ilişkilendirir ve üst ölçekli kararları oluşturur. Arsanızın genel kullanım kararlarını tematik harita üzerinde incelediğinizde karşılaştığınız nazım imar planı, varsa bölge planlarına uygun şekilde halihazır haritalar üzerine kadastral durum işlenerek hazırlanan fiziki plandır. Parselinizin cephe aldığı yolları ve içinde yer aldığı yapı adalarını ayrıntılı biçimde görmek istediğinizde ise tasdikli halihazır haritalar üzerine kadastral durum işlenerek düzenlenen uygulama imar planına bakarsınız (İmar Kanunu).

Kadastro Kanunu Kapsamında Ülke Koordinat Sistemi ve Kadastro Bölgeleri

Ülke koordinat sistemi ve kadastro bölgeleri, taşınmazların sınırlarını zeminde ve harita üzerinde belirleyerek tapu sicilini kurmak amacıyla oluşturulan teknik ve idari yapıdır. Kadastro Kanununun ana gayesi, ülke koordinat sistemine dayalı biçimde taşınmazların sınırlarını belirleyip tapu sicilini kurmaktır. Mülkünüzün tematik harita sistemlerinde görüntülenmesini sağlayan mekânsal bilgi sisteminin alt yapısını oluşturmak üzere, taşınmazların hukuki ve geometrik durumları kadastro ile tescil edilir. Ülke koordinat sistemine göre hazırlanan kadastral haritalar, Türk Medeni Kanununun öngördüğü tapu sicilini kurarak mekânsal bilgi sistemini meydana getirir. İdari açıdan her ilin merkez ilçesi ile diğer ilçelerinin idari mülki sınırları kanun gereğince kadastro bölgelerini oluştururken, her köy veya mahalle sınırları içinde kalan taşınmazların tamamını içine alan çalışma sahası kadastro alanı olarak tanımlanır (Kadastro Kanunu).

Türk Medeni Kanunu Uyarınca Tapu Sicili Unsurları ve Resmi Planlar

Tapu sicili, taşınmazlar üzerindeki ayni hakları göstermek amacıyla devletin resmi sorumluluğu altında muntazaman tutulan kütük, defter ve resmi planların bütünüdür. Bir gayrimenkul satın alırken mülkiyet ve sınırlı ayni hakları incelediğiniz tapu sicili; esas olarak tapu kütüğü, kat mülkiyeti kütüğü, yevmiye defteri ve bunları tamamlayan resmi plânlardan oluşur. Parselinizin sınırlarını tematik harita ve resmi paftalar üzerinden kontrol ettiğinizde, taşınmazın sınırları tapu plânları ve arz üzerindeki sınır işaretleriyle kesin olarak belirlenir (Türk Medeni Kanunu). Tapu sicilinin nasıl tutulacağı ve bu resmi planların kütüklerle ilişkisi ise Cumhurbaşkanınca çıkarılan resmi yönetmelikle düzenlenir.

Tematik Harita ve Halihazır Harita Üretimi, Resen Planlama, Parsel Düzenlemesi ve Kadastro Yenileme Hangi Durumlarda Yapılır?

Halihazır Harita Hazırlama Yetkisi ve Bakanlığın Resen Planlama Yaptığı Durumlar

Halihazır harita üretimi yerleşim yerlerinin mevcut durumunu tespit etmek için belediyeler ve valiliklerce yürütülürken, resen planlama işlemleri kamu yapıları, toplu konut alanları ve belediyeler arası uyuşmazlık hallerinde Bakanlıkça gerçekleştirilir. Mülkünüz belediye ve mücavir alan sınırları içinde kalıyorsa, bu yerlerin halihazır haritaları ilgili belediyelerce usulünce yaptırılır. Halihazır haritası bulunmayan yerleşim yerlerinde ise hazırlanan haritalar belediyeler veya valiliklerce kanuna uygun biçimde onaylanır. Yetkili kamu idareleri, tematik harita altlığını oluşturan halihazır harita ve imar planlarını kendi bütçeleriyle yapmaya veya ihale yoluyla yaptırmaya yetkilidir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, kamu yapıları ve toplu konut alanlarıyla ilgili imar planlarını resen yapmaya veya değiştirmeye doğrudan yetkili olduğu gibi, birden çok belediyeyi ilgilendiren imar planı uyuşmazlıklarında da planları re’sen onaylayarak ihtilafları çözüme kavuşturur (İmar Kanunu).

Arazi ve Arsa Düzenlemesi ile Kamusal Hizmet Alanlarının Oluşturulması

Arazi ve arsa düzenlemesi, imar planı sınırları içindeki binalı veya binasız taşınmazların plan kararlarına uygun parseller haline getirilmesi ve kamusal hizmet alanlarının karşılanması durumunda uygulanır. Arsanızın bulunduğu bölgede imar uygulaması başlatıldığında belediyeler, binalı veya binasız arsa ve arazileri maliklerin muvafakati aranmaksızın imar planına uygun şekilde birleştirmeye yetkilidir. Tematik harita üzerinde parselasyon katmanlarını incelediğinizde göreceğiniz düzenleme ortaklık payları, yalnızca yol, park, yeşil alan ve otopark gibi kamusal hizmet alanlarının karşılanması amacıyla tahsis olunur (İmar Kanunu).

Kadastro Haritalarının 22/a Maddesi ile Yenilenmesi ve Teknik Hataların Düzeltilmesi

Kadastro haritalarının yenilenmesi ve idari düzeltme işlemleri, mevcut paftaların teknik nedenlerle yetersiz kalması veya kesinleşmiş taşınmazlarda ölçü, sınırlandırma ve tersimat hatalarının tespit edilmesi hallerinde yapılır. Parselinizin bulunduğu bölgedeki eski paftalar teknik nedenlerle yetersiz kalıyor ve sınırları gerçeğe uygun göstermiyorsa, bu kadastro haritaları 22/a maddesi (yirmi iki taksim a) uyarınca yenilenir (Kadastro Kanunu md. 22/a). Tematik harita sorgulaması sırasında geometrik durumları kesinleşmiş taşınmazlarda ölçü, sınırlandırma ve tersimat kaynaklı hatalarla karşılaştığınızda, bu hatalar kadastro müdürlüğünce düzeltilebilir. Kadastro müdürlüğü, yanılma sınırını aşan teknik hataları ilgilinin müracaatı üzerine veya re’sen idari yoldan düzeltmeye yetkilidir (Kadastro Kanunu).

İmar Planı Uyumu, İfraz, Tevhit ve Yapılaşma Şartları Nelerdir?

Plan İşlem Numarası, Üst Ölçekli Planlara Uyum, Kurum Görüşü ve Aleniyet Şartları

İmar planlarının hukuki geçerliliği ve uygulanabilirliği; Plan İşlem Numarası alınması, üst ölçekli planlara uyum sağlanması, kurum görüşlerinin tamamlanması, TUCBS verilerinin esas alınması ve aleniyet ilkesine uyulması şartlarına bağlıdır. Parselinizi ilgilendiren imar planlarını ve tapu kayıtlarını incelemek istediğinizde şu yasal şartlar geçerlidir:

  • Plan müellifleri, hazırladıkları imar planlarına ilişkin olarak ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından resmi görüş almak zorundadır.
  • Plan İşlem Numarası almayan imar planları ve plan tadilatları belediye meclislerinde hukuken görüşülüp yürürlüğe konulamaz.
  • Arazi kullanımı ve yapılaşma kararlarında sadece onaylı mekânsal strateji planları ile çevre düzeni ve imar planlarına uyulur.
  • Yapı ruhsatına ilişkin bütün idari işlemlerde, tematik harita sistemlerine de kaynaklık eden Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısına aktarılan güncel sayısal veriler esas alınır.
  • İmar planları alenidir ve bu aleniyeti eksiksiz sağlamak belediye başkanlıkları ile yetkili mülki amirliklerin kanuni görevidir (İmar Kanunu).
  • Tapu sicili herkese açıktır ve hukuki ilgisini inanılır kılan herkes kütük sayfaları ile planların incelenmesini isteyebilir (Türk Medeni Kanunu).

İmar Planlarına ve Toprak Koruma Kanunu Hükümlerine Göre İfraz ve Tevhit Şartları

Arsa veya tarım arazilerinde ayırma (ifraz) ve birleştirme (tevhit) yapılabilmesi, uygulama imar planı hükümlerine, kamuya terk koşuluna ve kanuni asgari parsel büyüklüklerine uyulmasını gerektirir. İmar planı bulunan alanlarda parselinizi bölmek veya birleştirmek istediğinizde, yapılacak ifraz ve tevhit işlemlerinin uygulama imar planı hükümlerine harfiyen uygun olması zorunludur.

Tematik harita üzerinde yol, meydan ve yeşil saha gibi kamu hizmetlerine ayrılan yerlere rastlayan taşınmazların bu kısımları kamuya terk edilmedikçe ifraz yapılamaz ve imar parsellerinin boyutları imar mevzuatında öngörülen asgari büyüklüklerin altına düşecek şekilde bölünemez ve ifraz edilemez (İmar Kanunu). Tarım arazilerinde ise il ve ilçelerin yeter gelirli tarımsal arazi büyüklükleri bölge farklılıkları göz önünde bulundurularak Toprak Koruma Kanunu’na ekli listede belirlenmiştir; tarımsal araziler kanuna ekli listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin altında ifraz edilemez ve bölünemez (Toprak Koruma Kanunu).

Yapı Ruhsatı, Köy Yerleşik Alanı İzni, Fenni Mesuliyet ve Yapı Kullanma İzni Şartları

Bir parsel üzerinde inşaata başlanması, tadilat yapılması ve tamamlanan binanın kullanılması; tapu mülkiyeti, yetkili meslek mensuplarınca hazırlanan projeler, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni şartlarına tabidir. Yapı inşası, kuruluş veya kişilerce kendilerine ait tapusu bulunan arsa üzerinde mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilebilir ve taşınmaz üzerinde yapılacak yapı inşasının onaylı imar planı, yönetmelik hükümleri, ruhsat, projeler ve ruhsat eklerine bütünüyle uygun biçimde yürütülmesi kanuni esastır. İmar Kanunu kapsamına giren bütün yapılar için yetkili belediye veya valilik makamından yapı ruhsatı alınması mecburidir; mevcut yapılarda ruhsata tabi esaslı tadilat ve değişiklik yapılabilmesi için de yeniden ruhsat başvurusu yapılması yasal şarttır.

Tematik harita üzerinden sınırlarını kontrol ettiğiniz belediye ve mücavir alanlar dışında kalan köylerin yerleşik alanlarında yapılacak yapılar fen ve sağlık kurallarına tabi tutulur. Köy yerleşik alan sınırı içinde kalan parsel malikleri yapacakları yapılar için muhtarlık veya valilikten izin almak durumundadır; köy yerleşim alanlarında tarımsal ve hayvancılık amaçlı tesisler ise ilgili mevzuat standartlarına uyulması kaydıyla inşa edilebilir. Kanun kapsamındaki harita, plan, etüt ve mimarlık projelerinin düzenlenmesi uzmanlık alanlarına uygun yetkili meslek mensuplarına yaptırılır. Mimarlık ve mühendislik projelerinin hazırlanmasında yapının sınıfı, özelliği ve büyüklük derecesi dikkate alınarak fenni mesuliyet üstlenilir ve fenni mesuller bu hizmetlerin uzmanlık alanlarına uygun olarak mevzuat standartlarında yürütülmesini temin ederler. İnşaatı tamamen biten yapıların kullanılabilmesi için yetkili belediye veya valilik makamından yapı kullanma izni alınması mecburidir (İmar Kanunu).

Plan Arşivleme, Kadastro Tespiti, Tescil ve Yapı Ruhsatı Süreci Nasıl İşler?

İmar Planlarının Elektronik Sisteme Yüklenmesi, Arşivlenmesi ve Suret Temini

İmar planlarının yürürlüğe girmesi ve arşivlenmesi; elektronik ortamda Plan İşlem Numarası alınması, kesinleşen planların ve orto-görüntülerin TUCBS sistemine aktarılması ve vatandaşlara resmi suret verilmesi adımlarıyla işler. Belediyelerde veya Bakanlıkta yürütülen planlama ve belge temini süreci şu sırayla ilerler:

  1. İmar planları ve plan revizyonları, kayıt altına alınmak üzere Bakanlıkça oluşturulan sisteme yüklenerek Plan İşlem Numarası (PİN) alır; Bakanlık elektronik sistemine yüklenen imar planı değişiklikleri de zorunlu olarak resmi Plan İşlem Numarası ile kaydedilir.
  2. Bakanlıkça karara bağlanan re’sen imar planları, ilgili belediyelere bildirilerek derhal askıya çıkarılmak suretiyle yürürlüğe girer.
  3. Kesinleşen imar planlarının bir kopyası, Bakanlıkça oluşturulan Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısı (TUCBS) üzerinden elektronik ortamda gönderilir; Bakanlıkça belirlenen standartlara göre hazırlanan orto-görüntüler ile coğrafi verilerin de tematik harita üretimine kaynaklık eden Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısına gönderilmesi mecburidir.
  4. Vatandaşlar, taşınmazlarının bulunduğu alana ait imar planı paftalarını ilgili belediyeden resmi suret olarak doğrudan temin edebilir (İmar Kanunu).
  5. Tapu müdürlüğüne başvuran ilgililer, taşınmaza ait kütük sayfalarının ve resmi belgelerinin suretlerini talep etme hakkına sahiptir (Türk Medeni Kanunu).

Kadastro Sınır Tespiti, Tescil Bildirimi ile Tapuya Tescil ve Tarımsal Şerh Süreci

Kadastro tespiti ve tapu tescil süreci, zemin ölçümlerinin tutanağa bağlanması, yenileme paftalarının veya encümen kararlarının tescil bildirimiyle tapu kütüğüne işlenmesi ve tarımsal nitelik şerhlerinin bildirilmesiyle tamamlanır. Mahallenizde kadastro çalışması yapılırken kadastro teknisyenleri, taşınmazların sınırlarını belirlerken bilirkişiler ile mahalle muhtarının beyanlarından usulünce yararlanır. Taşınmaz sınırları; kadastral harita, büyütülmüş hava fotoğrafı veya röperli krokiler üzerine işlenerek tutanağa bağlanır; çalışmalar sırasında ihtilaflı sınırlar tutanakta açıkça belirtilerek çözüm amacıyla kadastro komisyonuna sevk edilir. Yenileme çalışmaları sonucunda ise zemindeki fiili kullanım sınırları esas alınarak güncel ve sayısal kadastro paftaları üretilir ve yenilenen kadastro haritaları onaylanarak tapu kütüğündeki eski kayıtların yerine sayısal koordinatlarıyla tescil edilir (Kadastro Kanunu).

Arsanızda ayırma veya birleştirme yaptığınızda, belediye encümeni kararıyla uygun bulunan ifraz ve tevhit işlemleri kadastro müdürlüğünce hazırlanan tescil bildirimiyle tapuya tescil edilir. Tapu müdürlüğü, kesinleşen encümen kararına dayanarak taşınmaz maliklerinin talebi doğrultusunda yeni parsel tescillerini ikmal eder (İmar Kanunu). Tematik harita katmanlarında tarım alanı olarak izlenen tarımsal arazilerin yeter gelirli büyüklük niteliği ise tapu kütüğüne şerh konulmak üzere Bakanlık tarafından ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir (Toprak Koruma Kanunu).

Yapı Ruhsatı Başvurusu, Kamu Yapıları Ruhsat Usulü ve İskan Denetimi Adımları

Yapı ruhsatı ve iskan süreci, projelerin dilekçeyle idareye sunulup incelenmesi, kamu binalarında kurum içi onayların belediyeye bildirilmesi ve inşaat bitiminde teknik elemanlarca yerinde kontrol yapılmasıyla yürütülür. Arsanızda inşaata başlamak üzere yapı ruhsatı almak için tapu senedi, mimari proje, statik proje ve tesisat projeleri yetkili idareye dilekçe ile sunulur; belediye ve valilik büroları ruhsat başvurularını kanuni belgeler ve projeler üzerinden eksiksiz biçimde incelemekle görevlidir.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak kamu binalarının projeleri ise kendi kurumlarınca incelenerek onaylanıp belediyeye bildirilir, idarelerce hazırlanan avan proje ve imar durum belgesi esas alınarak ruhsat tanzim süreci yürütülür ve devlete ait kamu binalarının inşaat denetimi ilgili kamu kurumunun mimar ve mühendisleri tarafından kanunen yerine getirilir. Tematik harita ve sayısal paftalarla uyumlu şekilde inşaat tamamlandığında, iskan belgesi düzenlenmeden önce yapının ruhsat ve eklerine tamamen uygun olarak tamamlandığı teknik elemanlarca denetlenir (İmar Kanunu).

İmar, Kadastro ve Ruhsat İşlemlerinde Harçlar, Kesinti Oranları ve Yasal Süreler Nelerdir?

Plan Sureti Harçları, Bedelsiz Veri Paylaşımı, Harçsız Terkin ve Düzenleme Ortaklık Payı Oranı

İmar ve tapu işlemlerinde mali yükümlülükler; vatandaşların talep ettiği plan suretlerinde harca tabi tutulurken, kurumlar arası veri paylaşımı ile kamuya terk işlemlerinde bedelsiz ve harçsız yürütülür ve parselasyonda kanuni kesinti sınırı uygulanır. Belediye başkanlığı, talep eden vatandaşlara imar planı kopyalarını veya kitapçıklarını belirlenen harç karşılığında vermek zorundadır.

Buna karşılık ilgili idareler, kesinleşmiş olan imar planlarını arşivlenmek üzere Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi Altyapısına bedelsiz iletmekle yükümlüdür; bu altyapı üzerinden Bakanlığa aktarılan imar planları merkezi coğrafi veri tabanında süresiz arşivlenir ve ilgili kurumlarca sayısal ortamda üretilen imar planları ile tematik harita altlığını oluşturan coğrafi bilgiler Bakanlıkça tesis edilen platform üzerinden bedelsiz paylaşılır. Arsanızın meydan, yol ve yeşil saha gibi kamusal alanlara terk edilen gayrimenkul kısımları tapu kütüğünden harçsız olarak terkin olunur. Düzenlemeye tabi tutulan arazilerin değer artışı karşılığı olarak ise kanunen yüzde kırk beşe kadar düzenleme ortaklık payı (DOP) kesilebilir (İmar Kanunu).

Alt Kademe Plan Uyum Süreleri, Kurum Görüşü Süresi ve Kadastro Askı İlan Süreleri

Planlama ve kadastro işlemlerinde kanuni süreler; kurum görüşleri ve askı ilanları için otuz gün, kadastro çalışma ilanı için en az bir ay, tapu tescili için en geç üç ay ve plan uyumu için bir yıl ile altı ay olarak belirlenmiştir. Mülkünüzü ilgilendiren idari süreçleri tematik harita ve askı ilanları üzerinden takip ederken karşılaşacağınız süreler şunlardır:

TABLO

Alt Kademe Plan Uyum Süreleri, Kurum Görüşü Süresi ve Kadastro Askı İlan Süreleri

İşlem Türü Kanuni Süre Süre Sonunda Uygulanacak İşlem
Alt kademe imar planlarının üst kademe çevre düzeni planlarına uyumu Kesinleşme tarihinden itibaren bir yıl Süresi içinde uyumlu hale getirilmeyen alt kademe planlar, onay makamınca altı ay içinde resen incelenerek yürürlüğe konur (İmar Kanunu).
İmar planı hazırlığında kamu kurum ve kuruluşlarının görüş bildirmesi Otuz günlük kanuni süre (etüt ve analiz gereken hallerde otuz günü geçmemek üzere ilave süre) Otuz günlük kanuni süresi içinde görüş bildirmeyen kamu kurumlarının, imar planı hakkında olumsuz bir görüşü bulunmadığı varsayılır (İmar Kanunu).
Kadastrosuna başlanacak çalışma alanlarının duyurulması En az bir ay önceden Çalışma alanları Resmi Gazete ve yerel vasıtalarla ilan edilerek duyurulur (Kadastro Kanunu).
Kadastro tutanaklarının askı ilanı ve kesinleşmesi Otuz günlük resmi askı ilan süresi Askı süresi geçtikten sonra dava açılmayan kadastro tutanaklarındaki sınırlandırma ve tespitler kesinleşir (Kadastro Kanunu).
Kesinleşen kadastro tutanaklarının tapuya tescili En geç üç ay içinde Tutanaklar kadastro müdürünün onayı ile tapu kütüklerine tescil olunur (Kadastro Kanunu).
Kaynak: Startkey Zirve derlemesiStartkey Zirve Gayrimenkul

Yapı Ruhsatı Onay Süresi, İnşaata Başlama ve Beş Yıllık Ruhsat Müddeti

Yapı ruhsatı süreçlerinde idarenin onay süresi otuz gün, ruhsat alındıktan sonra inşaata başlama süresi iki yıl ve binayı bitirme süresi beş yıldır. Eksiksiz başvuru yaptığınızda ilgili idareler, başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde projeleri onaylayarak yapı ruhsatı belgesini tanzim ederler. Tematik harita verileriyle doğrulanan parselinizde yapı ruhsatı tarihinden itibaren iki yıl içinde inşaata başlanması ve beş yıl içinde binanın bitirilmesi kanuni kuraldır. İnşaatınızı bu sürede bitiremeyecekseniz, beş yıllık ruhsat müddeti dolmadan önce ilgili idareye başvurularak ruhsat temdidi alınması inşaatın devamını temin eder. İnşaatın bitme günü ise yetkili idare tarafından yapı kullanma izin belgesinin düzenlendiği resmi tarih olarak kabul edilir (İmar Kanunu).

Plan Kademeleri, Tapu Planı ile Zemin İşaretleri ve Kentsel ile Kırsal Yapılaşma Arasındaki Farklar Nelerdir?

Nazım İmar Planı, Uygulama İmar Planı ve Üst Ölçekli Planların Kapsam Farkları

Plan kademeleri arasındaki temel fark, ülke genelindeki politikaları yönlendiren üst ölçekli planlardan yapı adalarını ve yolları gösteren uygulama planlarına doğru ayrıntı düzeyinin değişmesidir. Tematik harita katmanlarında üst ölçeği temsil eden mekânsal strateji planı, ekonomik ve sosyal politikaları mekânla ilişkilendirerek ülke düzeyinde fiziki gelişmeyi yönlendirir. Nazım imar planı, varsa bölge planlarına uygun biçimde halihazır haritalar üzerine kadastral durum işlenerek hazırlanan fiziki plan niteliği taşırken; uygulama imar planı tasdikli halihazır haritalar üzerine kadastral durum işlenerek doğrudan parselinizin yer aldığı yapı adalarını ve yolları ayrıntılı olarak gösterir (İmar Kanunu).

Tapu Planları ile Arz Üzerindeki İşaretlerin Uyuşmaması ve Heyelan Bölgesi İstisnası

Tapu planındaki çizimler ile zemindeki sınır işaretleri birbirini tutmadığında resmi plandaki sınır esas alınırken, resmi makamlarca belirlenen heyelan bölgelerinde bu kural uygulanmaz. Arsanızın sınırlarını yerinde ölçtürdüğünüzde, tapu planının oluşturulduğu tarihteki ölçüler ile güncel ölçümler arasındaki farklar kanundaki yanılma sınırına göre değerlendirilir (Kadastro Kanunu). Tematik harita altlığındaki tapu plânları ile arz üzerindeki işaretler birbirini tutmadığı hallerde asıl olan ve üstün tutulan resmi plândaki sınırdır; ancak heyelân bölgesi olduğu resmi makamlarca belirlenen istisnai yörelerde plandaki sınır kuralı mevzuat gereği uygulanmaz (Türk Medeni Kanunu).

Özel Yapılar, Kamu Binaları ve Köy Yerleşik Alanlarındaki Ruhsat ve İzin Farkları

Özel mülkiyetteki kentsel yapılar, kamu binaları ve köy yerleşik alanlarındaki yapılar; izin veren makam, proje onay mercii ve tabi oldukları inceleme usulü bakımından birbirinden ayrılır. Kentsel parsellerde özel kişiler belediye veya valilikten ruhsat alırken, kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak kamu binalarının projeleri kendi kurumlarınca incelenerek onaylanıp belediyeye bildirilir ve bu yapılarda idarelerce hazırlanan avan proje ile imar durum belgesi esas alınarak ruhsat tanzim süreci yürütülür. Tematik harita üzerinde belediye ve mücavir alanlar dışında kalan köylerin yerleşik alanlarında ise yapılacak yapılar fen ve sağlık kurallarına tabi tutulur; köy yerleşik alan sınırı içinde kalan parsel malikleri yapacakları yapılar için muhtarlık veya valilikten izin almak durumundadır (İmar Kanunu).

Ruhsatsız Yapılaşma, İskansız Kullanım ve Süre Kaçırma Durumunda Riskler ve Yaptırımlar Nelerdir?

Ruhsatsız İnşaat, Ruhsatın Hükümsüz Kalması, Mühürleme ve Yıkım Masrafları

Ruhsatsız inşaat yapılması veya beş yıllık sürede inşaatın bitirilmemesi durumunda ruhsat hükümsüz kalır, yapı mühürlenir ve süresi içinde uygun hale getirilmeyen binalar masrafı yapı sahibinden tahsil edilerek yıktırılır. Ruhsat alınmaksızın parsel üzerinde hafriyat yapılması veya inşaata başlanması meri mevzuat hükümleri uyarınca yasaklanmıştır; ayrıca ruhsat tarihinden itibaren beş yıl içinde tamamlanmayan yapılar hakkında ruhsat hükümsüz kalarak ruhsatsız yapı muamelesi yapılır. Tematik harita ve saha denetimlerinde tespit edilen ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak başlanan yapılar, belediye veya valilikçe o andaki durumu tespit edilerek mühürlenir. Mühürlenen yapının sahibi bir ay içinde ruhsat almadığı veya yapıyı ruhsatına uygun hale getirmediği takdirde bina yıktırılır ve yıkım masrafları ilgili belediye encümeni kararıyla ruhsatsız binayı yaptıran yapı sahibinden tahsil edilerek kayıtlara geçirilir (İmar Kanunu).

Yapı Kullanma İzni Olmayan Binalarda Abonelik Yasağı ve İdari Yaptırımlar

Yapı kullanma izni alınmamış binalarda temel altyapı abonelikleri bağlanamaz, bina iskan edilemez ve izinsiz kullanım halinde belediyelerce idari ve mali yaptırımlar uygulanır. İnşaat bittikten sonra yapı kullanma izni alınmamış binalara su, elektrik ve doğalgaz gibi temel kamu aboneliklerinin bağlanması mevzuat uyarınca yasaktır. Tematik harita kayıtlarında da durumu izlenebilen kullanma izni verilmeyen yapılar hiçbir şekilde iskân edilemez ve kentsel altyapı hizmetlerinden yararlandırılamaz; mevzuata aykırı olarak iskan izni olmaksızın kullanılan yapılar hakkında belediyelerce idari ve mali yaptırımlar derhal uygulanır (İmar Kanunu).

Kadastroda On Yıllık Hak Düşürücü Süre ve Tapu Sicilini Bilmeme İddiasının Geçersizliği

Kadastro tutanaklarının kesinleşmesinden itibaren on yıl geçtikten sonra geçmiş hukuki sebeplerle dava açılamaz ve tapu sicilindeki bir tescil kaydının bilinmediği ileri sürülemez. Taşınmaz alım satımında veya sınır uyuşmazlıklarında kadastro kesinleşme tarihinden itibaren on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanılarak dava açılamaz (Kadastro Kanunu). Ayrıca tematik harita ve resmi sicil incelemesi yapmayan hiç kimse, resmi tapu sicilinde ve kütükte yer alan bir tescil kaydını bilmediğini hukuk düzeninde ileri süremez (Türk Medeni Kanunu).

Sık Sorulan Sorular

Plan İşlem Numarası Olmayan İmar Planı Belediye Meclisinde Görüşülebilir mi?

Plan İşlem Numarası almayan imar planları ve plan tadilatları belediye meclislerinde hukuken görüşülüp yürürlüğe konulamaz (İmar Kanunu).

Düzenleme Ortaklık Payı En Fazla Ne Kadar Kesilebilir?

Düzenlemeye tabi tutulan arazilerin değer artışı karşılığı olarak kanunen yüzde kırk beşe kadar düzenleme ortaklık payı (DOP) kesilebilir (İmar Kanunu).

Yapı Ruhsatı Alındıktan Sonra Kaç Yıl İçinde İnşaata Başlanmalı ve Bitirilmelidir?

Yapı ruhsatı tarihinden itibaren iki yıl içinde inşaata başlanması ve beş yıl içinde binanın bitirilmesi kanuni kuraldır (İmar Kanunu).

Yapı Kullanma İzni Alınmayan Binaya Su, Elektrik ve Doğalgaz Bağlanır mı?

Yapı kullanma izni alınmamış binalara su, elektrik ve doğalgaz gibi temel kamu aboneliklerinin bağlanması mevzuat uyarınca yasaktır (İmar Kanunu).

Mühürlenen Ruhsatsız Yapı Hangi Sürede Uygun Hale Getirilmezse Yıktırılır?

Mühürlenen yapının sahibi bir ay içinde ruhsat almadığı veya yapıyı ruhsatına uygun hale getirmediği takdirde bina yıktırılır (İmar Kanunu).

Kadastro Tutanakları Kaç Günde Kesinleşir ve Hak Düşürücü Dava Süresi Kaç Yıldır?

Otuz günlük resmi askı ilan süresi geçtikten sonra dava açılmayan kadastro tutanaklarındaki sınırlandırma ve tespitler kesinleşir; kesinleşme tarihinden itibaren on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanılarak dava açılamaz (Kadastro Kanunu).

Tapu Planı ile Arz Üzerindeki Sınır İşaretleri Uyuşmadığında Hangisi Üstün Tutulur?

Tapu plânları ile arz üzerindeki işaretler birbirini tutmadığı hallerde asıl olan ve üstün tutulan resmi plândaki sınırdır (Türk Medeni Kanunu).

Tarımsal Araziler Yeter Gelirli Büyüklüğün Altında İfraz Edilebilir mi?

Tarımsal araziler, kanuna ekli listede belirlenen yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin altında ifraz edilemez ve bölünemez (Toprak Koruma Kanunu).

Bir taşınmazla ilgili alım, ifraz, tevhit veya inşaat kararı verirken tematik harita katmanlarında yer alan güncel TUCBS verilerini, onaylı imar planı paftalarını ve tapu kütüğü kayıtlarını birlikte incelemeniz, tüm idari ve hukuki süreçleri kanuni sürelere uygun yürütmenizi sağlar.

Yorum Yap