- startkeyzirve
- 0Yorumlar
- 64Görüntülenme
Taşınmazınızı satışa çıkarırken veya yeni bir mülk satın alırken sınırları, çevresel konumu ve yapısal durumu yukarıdan görmek istediğinizde drone ile arsa cekimi sivil hava araçlarıyla gerçekleştirilen havadan görüntüleme işlemidir. Bu işlemi yaptırırken veya komşu parselinizde yapılan bir uçuşla karşılaştığınızda sivil havacılık kuralları, kişisel verilerin korunması, mülkiyetin dikey sınırları ve ticari reklam standartları doğrudan devreye girer.
Havadan alınan görüntülerin yasal zeminde üretilmesi ve paylaşılması hem mülk sahiplerini hem de alıcıları idari ve adli yaptırımlardan korur. Uçuşa elverişlilik şartlarından komşu parselin mahremiyetine, açık rıza kurallarından ilanlardaki açı doğruluğuna kadar her aşama ilgili kanunlar ve resmi kurumların denetimi altındadır.
Drone ile arsa cekimi hukuki dayanağı ve temel kavramlar nelerdir?
Türk hava sahasında egemenlik ve kullanım esasları nelerdir?
Türkiye Cumhuriyeti, Türk hava sahasında tam ve münhasır egemenliğe sahiptir. Satın almayı planladığınız veya satışa sunduğunuz bir taşınmazın üzerinde drone ile arsa cekimi yaptırmak istediğinizde, Türk hava sahası hava araçları tarafından bu Kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümlerine uygun olarak kullanılır. Ülke üzerindeki hava sahası egemenliği kapsamında resmi kayıtlar üzerinden yürütülen bu hukuki süreçler, olası bir uyuşmazlık veya denetim durumunda yetkili idareler ve mahkemeler nezdinde korunur (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Kişisel Verilerin Korunması Kanununun amacı, kapsamı ve temel kavramları nelerdir?
Kişisel Verilerin Korunması Kanununun amacı, kişisel verilerin işlenmesinde özel hayatın gizliliğini korumaktır. Kanun, kişilerin temel hak ve özgürlüklerini hukuken koruma altına alarak veri işleyenlerin uyacağı esasları belirler. Taşınmaz tanıtımı amacıyla yapılan çekimlerde kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları kurallar bu kanunla düzenlenmiştir. Bu Kanun hükümleri, kamera kayıtlarıyla verileri işlenen gerçek kişiler ile bu verileri işleyen gerçek ve tüzel kişiler hakkında uygulanır (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Havadan yapılan drone ile arsa cekimi sırasında kişisel verilerin otomatik olan ya da herhangi bir veri kayıt sisteminin parçası olmak kaydıyla otomatik olmayan yollarla işlenmesi kanun kapsamına dahildir. Kişisel verileri tamamen veya kısmen otomatik yollarla işleyen gerçek ve tüzel kişiler bu Kanun hükümlerine tabidir. Çekim esnasında kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi kanun kapsamında kişisel veri kabul edilir. Açık rıza; belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirilmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan rızayı ifade eder. Kişisel verilerin işleme amaçlarını ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sisteminin kurulmasından sorumlu olan gerçek veya tüzel kişi ise veri sorumlusudur (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Arazi mülkiyetinin dikey sınırları ve parsel üzerindeki hava sahası neyi kapsar?
Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsar. Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde o şey üzerinde dilediği gibi kullanma yetkisine sahiptir. Mülkünüzde drone ile arsa cekimi planladığınızda, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da arazi mülkiyetinin kapsamına doğrudan girer. Parsel üzerindeki hava sahası, malikin mülkiyet yararı ölçüsünde korunarak üçüncü kişilerin yapacağı izinsiz alçak uçuşlara kapatılır (Medeni Kanun).
Hava sahası kullanımı, veri işleme ve emlak tanıtımlarında uyulması gereken şartlar nelerdir?
Sivil hava araçlarında uçuşa elverişlilik, güzergah izni ve yer emniyeti şartları nelerdir?
Türk sivil hava araçları, uçuşa elverişli olmak şartıyla Türk hava sahasında uçuş yapabilirler. Hava sahasında seyrüsefer yapan bütün hava araçları, havacılık kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket etmekle yükümlüdür. Gayrimenkulünüz için sivil hava araçlarının Türk hava sahasında seyrüsefer yapabilmesi adına teknik açıdan uçuşa elverişli bulunması kanuni bir mecburiyettir. Sivil hava araçlarının ve diğer araçların izleyecekleri uçuş yolları ile hava alanları kanun çerçevesinde belirlenir (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Taşınmazın bulunduğu bölgede yapılacak drone ile arsa cekimi öncesinde uçuş yolları ve kullanılacak hava alanları, Genelkurmay Başkanlığı ile gerekli koordinasyon yapılmak suretiyle Ulaştırma Bakanlığınca belirlenir. Hava araçlarının izleyecekleri uçuş güzergahları da Genelkurmay Başkanlığı ile koordinasyon yapılarak Ulaştırma Bakanlığınca tespit edilir. Sivil hava araçları, tespit edilmiş havayolunu izlemeye ve uçuş sırasında seyrüsefer ve yer emniyetini tehlikeye düşürmemeye mecburdurlar. Uçuş sırasında yerdeki insanların can ve mal emniyetini tehlikeye düşürecek hareketlerden kaçınılması şarttır; seyrüsefer ve yer emniyetini tehlikeye atan kural dışı uçuşlar havacılık kanunu uyarınca yasaklanmıştır (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Uçuşa yasak bölgeler ve kamu güvenliği kısıtlamaları nasıl belirlenir?
Cumhurbaşkanı; kamu düzeni ve emniyet mülahazaları ile veya askeri sebeplerle hava sahasında hava araçlarının uçmasını yasaklayabilir. İncelediğiniz taşınmazın çevresinde kamu düzeni, emniyet veya askeri sebeplerle hava sahasının belirli bir kısmında hava araçlarının uçması yasaklanabilir. Ayrıca emniyet mülahazaları ve askeri sebeplerle belirlenen sahalarda hava araçlarının uçuşu idari kararla men edilebilir; bu nitelikteki bölgelerde drone ile arsa cekimi gerçekleştirilemez (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Havadan görüntülemede kişisel veri işleme ilkeleri ve açık rıza şartları nelerdir?
Kişisel veriler ancak hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun olarak işlenebilir. Taşınmaz görüntüleme sürecinde verilerin belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenmesi ve işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olması zorunludur. İşlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilmeyen kişisel veriler kanuni ilkelere aykırılık teşkil eder. Kişisel veriler, ilgili kişinin açık rızası olmaksızın kanunun belirlediği istisnalar haricinde işlenemez (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Komşu parsellerin bulunduğu bir alanda drone ile arsa cekimi yapılırken, kanunlarda açıkça öngörülmesi veya fiili imkânsızlık halleri dışında üçüncü kişilerin görüntüleri rızasız kaydedilemez. Veri sorumlusunun meşru menfaati, ilgili kişinin temel hak ve özgürlüklerine zarar vermemek kaydıyla gözetilir (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu). Kişilik hakkı zedelenen kimsenin rızası, üstün nitelikte özel veya kamusal yarar bulunmadıkça yapılan saldırı hukuka aykırıdır (Medeni Kanun).
Veri sorumlusunun aydınlatma ve veri güvenliği yükümlülükleri nelerdir?
Kişisel verilerin elde edilmesi sırasında veri sorumlusu veya yetkilendirdiği kişi, ilgili kişileri bilgilendirmekle kanunen yükümlüdür. Çekim faaliyetini yürüten veri sorumlusu; işleme amacı, verilerin kimlere aktarılabileceği ve haklar konusunda ilgili kişilere aydınlatma yapmak zorundadır. Bunun yanında veri sorumlusu, kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini ve erişilmesini önlemek için gerekli teknik tedbirleri alır. Kişisel verilerin muhafazasını sağlamak amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik idari tedbirler alınır ve elde edilen video ile fotoğrafların yetkisiz erişimlere karşı korunması veri sorumlusunun yasal yükümlülüğündedir (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Komşuluk hukukunda taşkınlıktan ve zarar vermekten kaçınma borcu nedir?
Herkes taşınmaz mülkiyetinden doğan yetkilerini kullanırken komşularını olumsuz şekilde etkileyecek taşkınlıktan kaçınmakla yükümlüdür. Parselinizde drone ile arsa cekimi veya hazırlık çalışması yürütürken komşular arasında hoşgörülebilecek dereceyi aşan duman, buğu, gürültü veya sarsıntı yaparak zarar vermek kanunen yasaktır. Taşınmazın durumuna ve yerel adete göre komşular arasında hoş görülebilecek dereceyi aşan gürültü veya sarsıntı yaparak rahatsızlık vermek de kanunen yasaktır. Ayrıca malik, kazı ve yapı yaparken komşu taşınmazlara zarar vermemek ve onları tehlikeye düşürmemekle yükümlüdür; komşu taşınmazın topraklarını ve zeminini sarsacak veya üzerindeki tesisleri tehlikeye sokacak hareketlerden kaçınılması şarttır (Medeni Kanun).
Emlak ilanlarında gerçeğe uygunluk ve mesleki özen şartları nelerdir?
Ticari reklamların dürüstlük ilkelerine uygun, tüketiciyi aldatıcı veya yanıltıcı olmayan nitelikte olması şarttır. Alıcı olarak incelediğiniz veya satıcı olarak hazırlattığınız görsel çekimlerde parsel sınırlarını veya çevresel özellikleri gerçeğe aykırı yansıtan tanıtımlar kanunen yasaktır. Hava çekimlerinde tüketiciyi yanıltıcı kamera açıları ve mesafe manipülasyonları aldatıcı reklam kabul edilir. Bir ticari uygulamanın mesleki özenin gereklerine uymaması ve tüketicinin ekonomik davranış biçimini bozması haksız uygulama sayılır; tüketicinin mal veya hizmete ilişkin ekonomik davranış biçimini önemli ölçüde bozan ticari uygulamalar kanunen haksız sayılır (Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun).
İlgili kişilerin ve taşınmaz maliklerinin yasal hakları ile başvuru yolları nelerdir?
Kişisel verilerin silinmesini, düzeltilmesini ve zararın giderilmesini isteme hakkı nedir?
Herkes veri sorumlusuna başvurarak kendisiyle ilgili kişisel verilerin silinmesini veya yok edilmesini talep edebilir. Yan parselde yapılan drone ile arsa cekimi esnasında görüntünüz izinsiz kaydedildiyse, hukuka aykırı olarak işlenen görüntülerin silinmesi veya üçüncü kişilere aktarılmışsa düzeltilmesi talep edilebilir. Ayrıca kişisel verilerin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğrayan kişi, oluşan zararın giderilmesini talep etme hakkına sahiptir (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Kişilik hakkı ve mülkiyet ihlallerinde açılabilecek davalar nelerdir?
Hukuka aykırı olarak kişilik hakkına saldırılan kimse, hakimden saldırıda bulunanlara karşı korunma isteyebilir. Komşu parsellerin bahçe veya yaşam alanlarının rızasız kayda alınması kişilik hakkına hukuka aykırı tecavüz sayılır. Böyle bir durumda davacı, hakimden saldırı tehlikesinin önlenmesini ve sürmekte olan saldırıya son verilmesini talep edebilir. Sona ermiş olsa bile etkileri devam eden hukuka aykırı saldırının hukuka aykırılığının tespiti mahkemeden istenebilir; maddi ve manevi tazminat ile hukuka aykırı elde edilen kazancın devri talepleri Medeni Kanun uyarınca ileri sürülür (Medeni Kanun).
Mülkiyet hakkı kapsamında malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi her türlü haksız elatmayı da önleyebilir. Taşınmazın mülkiyet sınırlarına fiziki veya izinsiz drone ile arsa cekimi gibi hava yoluyla yapılan müdahalelere karşı malik doğrudan dava açma hakkına sahiptir (Medeni Kanun).
Kural dışı drone ile arsa cekimi, mahremiyet ihlalleri ve aldatıcı ilanların riskleri ve cezaları nelerdir?
Sivil havacılık mevzuatına aykırılıkta hapis ve idari para cezaları nelerdir?
Bu Kanunun yedinci ve doksan ikinci maddelerine aykırı davranışta bulunanlar altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Yasaklanan sahalarda uçuş yapan veya yer emniyetini tehlikeye düşürenler hakkında altı aydan üç yıla kadar hapis cezası uygulanır. Uçuş yasağı getirilen sahalara giren veya seyrüsefer emniyetini ihlal eden kimseler kanun gereğince hapis cezasıyla cezalandırılır. Ayrıca bu Kanunun ve bu Kanuna göre çıkarılan yönetmeliklerin emrettiği hususlara uymayanlara idari para cezası verilir; sivil havacılık mevzuatının ve emredici yönetmeliklerinin kurallarına riayet etmeyen operatörlere idari para cezası tatbik edilir (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Kişisel Verileri Koruma Kurulu hangi durumlarda idari para cezası uygular?
Aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmeyenler ile veri güvenliği tedbirlerini almayanlara idari para cezası verilir. İzinsiz veya korumasız drone ile arsa cekimi nedeniyle Kişisel Verileri Koruma Kurulu tarafından verilen idari para cezaları veri sorumluları hakkında doğrudan tatbik edilir. Kurul kararlarına ve veri güvenliği yükümlülüklerine aykırı davranılması kanunen idari para cezalarını gerektirir (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu).
Konut dokunulmazlığı, özel hayatın gizliliği ve kişisel veri suçlarında Türk Ceza Kanunu yaptırımları nelerdir?
Bir kimsenin konutuna veya konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren kimseye hapis cezası verilir. Rıza ile girilen konuttan veya eklentilerinden rıza hilafına çıkmayan kişi de konut dokunulmazlığını ihlal etmiş sayılır; konutun veya eklentilerinin rıza hilafına ihlal edilmesi durumunda fail hakkında altı aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir. Kişilerin özel hayatının gizliliğini ihlal eden kimse kanun uyarınca hapis cezası ile cezalandırılır. Özel hayat alanına giren görüntülerin rızasız kaydedilmesi ceza kanunu kapsamında doğrudan suç olarak tanımlanmıştır ve gizliliğin görüntü veya seslerin kayda alınması suretiyle ihlal edilmesi halinde verilecek ceza kanunen bir kat artırılır (Türk Ceza Kanunu).
Kamerayla yapılan drone ile arsa cekimi sırasında işlenen kişisel verilere ilişkin suçlar bakımından Türk Ceza Kanununun yüz otuz beş ila yüz kırkıncı madde hükümleri uygulanır. Kişisel verileri hukuka aykırı olarak kaydeden veya başkasına verenler Türk Ceza Kanununun ilgili maddeleri uyarınca yargılanır. Bu kapsamda uygulanan başlıca cezai yaptırımlar şunlardır:
- Türk Ceza Kanunu uyarınca hukuka aykırı olarak kişisel verileri kaydeden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir; kişilerin siyasi, felsefi veya özel hayatlarına dair kişisel nitelikli verilerinin izinsiz kaydı ağırlaştırıcı sebep sayılır (Türk Ceza Kanunu).
- Verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kimse hapis cezası ile cezalandırılır; kişisel bilgileri ve kayıtları hukuka aykırı olarak başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişilere iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası verilir (Türk Ceza Kanunu).
- Kanunların belirlediği sürelerin geçmiş olmasına karşın verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü olanlar görevlerini yapmadıklarında hapis cezasına çarptırılır ve bu kişilere bir yıldan iki yıla kadar hapis cezası verilir (Türk Ceza Kanunu).
Aldatıcı emlak tanıtımlarında Reklam Kurulu yaptırımları nelerdir?
Mevzuata aykırı reklam ve ilanlar hakkında Reklam Kurulu tarafından durdurma veya düzeltme kararı verilir. Yanıltıcı drone ile arsa cekimi içeren aldatıcı emlak ilanlarına karşı idari para cezası ve reklamı kaldırma yaptırımları uygulanır. Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu, aldatıcı tanıtımları ülke genelinde re’sen denetleme yetkisine sahiptir (Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun).
Sık sorulan sorular
Hava sahasında uçuş yolları ve yasak bölgeler hangi kurumlarca belirlenir?
Hava araçlarının izleyecekleri uçuş yolları ve kullanılacak hava alanları Genelkurmay Başkanlığı ile koordinasyon yapılarak Ulaştırma Bakanlığınca belirlenir; kamu düzeni, emniyet veya askeri sebeplerle uçuş yasakları ise Cumhurbaşkanı veya ilgili idari kararlarla konulur ve Kanunun yedinci ile doksan ikinci maddelerine aykırı uçuşlarda altı aydan üç yıla kadar hapis cezası uygulanır (Türk Sivil Havacılık Kanunu).
Komşu parselin bahçesini veya üçüncü kişileri izinsiz görüntülemenin yaptırımı nedir?
Parsel üzerindeki hava sahası malikin yararı ölçüsünde izinsiz alçak uçuşlara kapalı olduğundan, komşu bahçe veya yaşam alanlarının ve üçüncü kişilerin rızasız görüntülenmesi kişilik hakkı ihlali sayılır; konut ve eklentilerinin ihlalinde altı aydan iki yıla, kişisel verilerin hukuka aykırı kaydında bir yıldan üç yıla, yayılmasında ise iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile özel hayatın görüntü kaydıyla ihlalinde cezanın bir kat artırılması yaptırımı uygulanır (Medeni Kanun, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, Türk Ceza Kanunu).
Emlak ilanlarında yanıltıcı kamera açısı kullanmanın sonucu nedir?
Hava çekimlerinde yanıltıcı kamera açıları ve mesafe manipülasyonları kullanılması aldatıcı reklam sayılır ve Ticaret Bakanlığı bünyesinde re’sen denetim yapan Reklam Kurulu tarafından bu ilanlara reklamı kaldırma ve idari para cezası yaptırımları uygulanır (Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun).
Gayrimenkul alım ve satım süreçlerinde yaptıracağınız drone ile arsa cekimi işlemlerinde uçuşa elverişlilik ve güzergah izinlerini kontrol etmeniz, komşu parsellerin mülkiyet ve mahremiyet sınırlarını korumanız ve ilan görsellerinde parsel sınırlarını gerçeğe uygun yansıtmanız yasal yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirilmesini sağlar.
